Beeld: Rijkswaterstaat / van Houdt
Onderscheidend vermogen knooppunt
Tilburg is een van de belangrijkste logistieke hotspots van Nederland en vervult een centrale rol binnen de Zuidoost-corridor. Het knooppunt en herbergt het een omvangrijke maakindustrie. Dankzij sterke binnenvaart-, spoor- en wegverbindingen fungeert het knooppunt als draaischijf voor nationale en internationale distributiestromen. Daarnaast onderscheidt Tilburg zich doordat het logistieke profiel is verweven met een sterk kennis- en innovatie-ecosysteem. Binnen de stedelijke regio Breda–Tilburg leveren onder meer Tilburg University, de Spoorzone en het nabijgelegen innovatiedistrict Kenniskwartier een substantiële bijdrage aan de Brabantse en Nederlandse kenniseconomie. Deze combinatie van logistiek, maakindustrie en kennisontwikkeling bepaalt het onderscheidend vermogen van het knooppunt binnen de Topcorridors.
Doel realisatiepact
Het realisatiepact Tilburg heeft tot doel de samenwerking tussen Rijk, regio en bedrijfsleven verder te intensiveren en gezamenlijk op te trekken bij de versterking van het bovengemiddelde knooppunt Tilburg en, in het verlengde daarvan, de Topcorridors. De opgaven op de corridor vertalen zich lokaal naar een samenhangend pakket aan uitdagingen op het gebied van bereikbaarheid, ruimtegebruik, verduurzaming en ketensamenwerking. Vanuit deze context zijn de doelen van het realisatiepact geformuleerd. De belangrijkste doelen van het Realisatiepact zijn:
- Stimuleren van multimodale verbindingen en bereikbaarheid: verbeteren van de samenhang tussen water, spoor en weg om goederenstromen efficiënter en robuuster af te wikkelen.
- Faciliteren van Innovatie en digitalisering: inzetten op slimme logistieke oplossingen en digitale ketens om productiviteit en betrouwbaarheid te vergroten.
- Stimuleren verduurzaming en circulariteit: versnellen van de transitie naar emissiearme en circulaire logistieke processen.
- Sturen op toekomstbestendige werklocaties: zorgen voor het juiste bedrijf op de juiste plek door efficiënter en duurzamer ruimtegebruik op logistieke bedrijventerreinen.
- Versterken van samenwerking: versterken van samenwerking tussen overheden, bedrijven en kennisinstellingen om ketenbrede oplossingen mogelijk te maken.
Plan van aanpak
Het pactteam heeft de gezamenlijke belangen van Rijk en regio vastgesteld. Deze betreffen onder meer multimodale bereikbaarheid, het beter benutten van bestaande infrastructuur, het creëren van ruimte voor modal shift, verduurzaming van logistieke activiteiten en het slimmer organiseren van samenwerking in de logistieke keten. Op basis van deze gezamenlijke belangen zijn projecten geformuleerd, waarvoor projecttrekkers verantwoordelijk zijn voor de voortgang en uitvoering.
Enkele van de belangrijkste projecten binnen het realisatiepact zijn:
- Revitalisering logistieke bedrijventerreinen (Vossenberg, Loven, Kraaiven): herstructurering en verduurzaming van bestaande bedrijventerreinen om capaciteit, kwaliteit en economisch rendement te vergroten, met aandacht voor circulaire initiatieven en efficiënter ruimtegebruik.
- Ontwikkeling van Clean Energy Hub Faciliteiten: ontwikkeling van laadinfrastructuur, walstroom en truckvoorzieningen ter ondersteuning van zero-emissie logistiek, waarbij de regio fungeert als proeftuin voor duurzame energieketens.
- Gebruik digitalisering & koppeling aan nationale programma’s: aansluiting op GVC-digitaliseringstrajecten om havens en terminals slimmer te verbinden en goederenstromen efficiënter en transparanter af te wikkelen.
Wat is opvallend?
Tilburg onderscheidt zich door een sterke focus op logistieke innovatie met nationale uitstraling, waarbij revitalisering van bestaande bedrijventerreinen en duurzame energievoorziening hand in hand gaan. De structurele koppeling met kennisinstellingen en innovatieprogramma’s maakt het realisatiepact uniek binnen de Topcorridors.
Samenwerkende partijen & looptijd
Het realisatiepact Tilburg wordt uitgevoerd in samenwerking tussen de gemeente Tilburg, de provincie Noord-Brabant, het Ministerie van IenW, Rijkswaterstaat, ProRail en logistieke bedrijven. De looptijd van 2023–2028 sluit aan bij de aard van de projecten en de benodigde tijd voor zowel voorbereiding als uitvoering.